Το κάπνισμα στις εμπορικές πτήσεις έχει απαγορευτεί εδώ και δεκαετίες. Κι όμως, αν κοιτάξεις προσεκτικά κοντά στην πόρτα της τουαλέτας πολλών αεροσκαφών, μπορεί να ανακαλύψεις κάτι που μοιάζει εντελώς παράλογο: ένα σταχτοδοχείο.

Δεν είναι ξεχασμένο από την εποχή που οι επιβάτες κάπνιζαν μέσα στην καμπίνα. Σε αρκετά αεροσκάφη παραμένει εκεί σκόπιμα ως εξοπλισμός πυρασφάλειας, ακριβώς επειδή οι κανονισμοί ασφαλείας πρέπει να προβλέπουν ακόμη και την περίπτωση που ένας επιβάτης παραβιάσει την απαγόρευση.

«Αφού απαγορεύεται, γιατί υπάρχει;»

Η λογική είναι απλή. Αν κάποιος παράνομα ανάψει τσιγάρο και στη συνέχεια πανικοβληθεί όταν αντιληφθεί ότι κινδυνεύει να εντοπιστεί, πρέπει να υπάρχει ένα ασφαλές μέρος για να το σβήσει. Αν δεν υπάρχει, μπορεί να το πετάξει στον κάδο της τουαλέτας, όπου βρίσκονται χαρτιά και άλλα εύφλεκτα υλικά.

Ένα αναμμένο τσιγάρο μέσα σε κλειστό κάδο απορριμμάτων σε ύψος 10.000 μέτρων είναι πολύ μεγαλύτερος κίνδυνος από την ύπαρξη ενός μικρού πυρίμαχου σταχτοδοχείου. Γι’ αυτό οι αμερικανικοί κανόνες εξακολουθούν να απαιτούν σταχτοδοχείο πάνω ή κοντά στην είσοδο των τουαλετών σε συγκεκριμένες κατηγορίες αεροσκαφών.

Δεν σημαίνει ότι επιτρέπεται να το χρησιμοποιήσεις

Η παρουσία του δεν αποτελεί καμία εξαίρεση στην απαγόρευση καπνίσματος. Το κάπνισμα στην τουαλέτα παραμένει απαγορευμένο και οι ανιχνευτές καπνού αποτελούν μέρος των συστημάτων ασφαλείας του αεροσκάφους.

Το σταχτοδοχείο υπάρχει μόνο ως τελευταία γραμμή άμυνας σε περίπτωση παραβίασης των κανόνων. Είναι αντίστοιχο με το να υπάρχει πυροσβεστήρας σε έναν χώρο όπου απαγορεύεται να ανάψει φωτιά: η ύπαρξή του δεν αποτελεί άδεια να προκαλέσεις το πρόβλημα.

Οι ευρωπαϊκοί κανονισμοί αλλάζουν

Η κατάσταση δεν είναι απολύτως ίδια σε όλες τις χώρες και σε όλες τις γενιές αεροσκαφών. Η ευρωπαϊκή EASA έχει τα τελευταία χρόνια χαλαρώσει ορισμένες απαιτήσεις για τα σταχτοδοχεία στο εσωτερικό των τουαλετών νέων σχεδιάσεων, κρίνοντας ότι το σημερινό περιβάλλον πλήρους απαγόρευσης καπνίσματος έχει αλλάξει σημαντικά σε σχέση με τις προηγούμενες δεκαετίες.

Παρόλα αυτά, σταχτοδοχεία συνεχίζουν να εμφανίζονται σε πολλά αεροσκάφη και η λογική πίσω από αυτά παραμένει χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί η αεροπορική ασφάλεια. Το αεροπλάνο δεν σχεδιάζεται μόνο για τον επιβάτη που ακολουθεί τους κανόνες, αλλά και για εκείνον που μπορεί να κάνει το χειρότερο δυνατό λάθος.

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ