«Μπλόκο» στα όπλα προς την Τουρκία από το Κογκρέσο – Νομοσχέδιο συνδέει τα F-35 με τα ανθρώπινα δικαιώματα
Η πρωτοβουλία Ντίνα Τάιτους προβλέπει περιορισμούς στην αμερικανική στρατιωτική βοήθεια προς την Άγκυρα
Νέα πίεση προς την Άγκυρα επιχειρεί να ασκήσει το αμερικανικό Κογκρέσο, καθώς κατατέθηκε νομοθετική πρωτοβουλία που συνδέει την αμερικανική στρατιωτική βοήθεια και τις πωλήσεις οπλικών συστημάτων προς την Τουρκία με την ουσιαστική βελτίωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα.
Το νομοσχέδιο με τίτλο «Turkey Human Rights Promotion Act of 2026» κατατέθηκε στη Βουλή των Αντιπροσώπων από την Ελληνοαμερικανίδα βουλευτή Ντίνα Τάιτους, ενώ αντίστοιχη πρόταση στη Γερουσία υπέβαλε ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Εντ Μάρκι.
Η πρωτοβουλία προβλέπει ότι συγκεκριμένα κονδύλια αμερικανικής βοήθειας ασφαλείας και στρατιωτικών πωλήσεων προς την Τουρκία δεν θα μπορούν να διατεθούν, εφόσον δεν πιστοποιηθεί από τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ ότι η τουρκική κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε σταθερές και ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις.
Στο επίκεντρο βρίσκεται και η προσπάθεια της Άγκυρας να επιστρέψει στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, με το νομοσχέδιο να επιχειρεί να θέσει όρους στη στρατιωτική συνεργασία των δύο χωρών.
Μεταξύ των προϋποθέσεων που τίθενται περιλαμβάνονται η απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων και ανθρώπων που κρατούνται για την ειρηνική άσκηση των δικαιωμάτων τους, ο περιορισμός της χρήσης της αντιτρομοκρατικής νομοθεσίας για πολιτικές διώξεις, καθώς και ο σεβασμός στις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις υποθέσεις του ακτιβιστή Οσμάν Καβαλά και του Κούρδου πολιτικού Σελαχατίν Ντεμιρτάς, με το νομοσχέδιο να ζητά από την Τουρκία να συμμορφωθεί με τις σχετικές δικαστικές αποφάσεις.
Παράλληλα, καλείται η Άγκυρα να σταματήσει πρακτικές που χαρακτηρίζονται ως «διακρατική καταστολή», δηλαδή ενέργειες εναντίον επικριτών της τουρκικής κυβέρνησης που βρίσκονται εκτός χώρας.
Η πρόταση δεν προβλέπει απόλυτη διακοπή της συνεργασίας. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ θα μπορεί να δίνει εξαιρέσεις, εφόσον κρίνει ότι η συνέχιση της στρατιωτικής βοήθειας εξυπηρετεί ζωτικά συμφέροντα εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Πολιτειών.
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης ετήσιες εκθέσεις προς το Κογκρέσο για πέντε χρόνια, στις οποίες θα καταγράφεται η πορεία της Τουρκίας σε θέματα δημοκρατίας, ελευθερίας του Τύπου, ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης και προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
«Η Τουρκία είναι σύμμαχος στο ΝΑΤΟ, αλλά μια συμμαχία συνεπάγεται υποχρεώσεις, όπως η προσήλωση στους δημοκρατικούς κανόνες και ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων», ανέφερε η Ντίνα Τάιτους, ασκώντας κριτική στην πολιτική της τουρκικής κυβέρνησης.
Από την πλευρά του, ο γερουσιαστής Εντ Μάρκι υποστήριξε ότι η Άγκυρα συνεχίζει να περιορίζει τις ελευθερίες δημοσιογράφων, πολιτικών αντιπάλων και μειονοτικών κοινοτήτων..
