Μια κινηματογραφική κλοπή έργων τέχνης σημειώθηκε στην Ιταλία, καθώς τέσσερα έργα του σπουδαίου αναγεννησιακού ζωγράφου Αντονέλο ντα Μεσίνα «έκαναν φτερά» από το Περιφερειακό Μουσείο «Accascina» στη Μεσίνα της Σικελίας.

Η διάρρηξη σημειώθηκε το βράδυ της 15ης Αυγούστου, σε μια χρονική στιγμή κατά την οποία στην πόλη βρισκόταν σε εξέλιξη η παραδοσιακή θρησκευτική πομπή «Vara».

Η παρουσία πλήθους κόσμου στους δρόμους και η αυξημένη κινητοποίηση των αστυνομικών δυνάμεων φαίνεται πως δημιούργησαν τις συνθήκες που εκμεταλλεύτηκαν οι δράστες.

Το χτύπημα χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα στοχευμένο, καθώς οι άγνωστοι δεν φαίνεται να έψαξαν τυχαία στους εκθεσιακούς χώρους.

Αντίθετα, κινήθηκαν κατευθείαν προς τα έργα του Αντονέλο ντα Μεσίνα, γεγονός που έχει οδηγήσει τις αρχές στην εκτίμηση ότι ενδέχεται να γνώριζαν εκ των προτέρων τι ακριβώς αναζητούσαν.

Μπήκαν στο μουσείο και έδρασαν μέσα σε λίγα λεπτά

Οι μέχρι τώρα πληροφορίες αναφέρουν ότι οι δράστες έκοψαν τμήμα της περίφραξης του συγκροτήματος και στη συνέχεια παραβίασαν μια πλαϊνή είσοδο.

Το συγκεκριμένο σημείο έχει μπει στο μικροσκόπιο των ερευνητών, καθώς φέρεται να μην προστατευόταν από το ίδιο σύστημα συναγερμού που κάλυπτε άλλες εισόδους του μουσείου.

Από το υλικό των καμερών ασφαλείας φαίνεται να καταγράφονται τουλάχιστον δύο άτομα, τα οποία φορούσαν σκούρα ρούχα και κράνη μοτοσικλέτας.

Οι αρχές εξετάζουν παράλληλα εάν υπήρχαν και άλλα άτομα που συμμετείχαν στην επιχείρηση και παρέμεναν εκτός του κτιρίου.

Το εντυπωσιακό είναι ότι ολόκληρη η επιχείρηση φέρεται να ολοκληρώθηκε σε μόλις δύο ή τρία λεπτά. Οι εισβολείς κατευθύνθηκαν στους συγκεκριμένους πίνακες και κατάφεραν να τους απομακρύνουν χωρίς να χάσουν χρόνο.

Τα έργα αξίας έως και 80 εκατ. ευρώ

Στο επίκεντρο της κλοπής βρίσκεται το «Πολύπτυχο του Αγίου Γρηγορίου», ένα έργο που χρονολογείται από το 1473.

Οι δράστες αφαίρεσαν αρχικά και τα πέντε σωζόμενα τμήματά του. Ωστόσο, δύο από τις ξύλινες επιφάνειες εγκαταλείφθηκαν κατά τη διαφυγή, πιθανότατα επειδή ήταν δύσκολη η μεταφορά τους.

Τα δύο τμήματα βρέθηκαν λίγο αργότερα έξω από το μουσείο, όταν μια γυναίκα που περνούσε από την περιοχή μαζί με την κόρη της τα εντόπισε και ενημέρωσε τις αρχές.

Παρά την εξέλιξη αυτή, τρία τμήματα του πολύπτυχου εξακολουθούν να αγνοούνται.

Μαζί τους έχει εξαφανιστεί και μία μικρότερη εικόνα, ζωγραφισμένη και στις δύο πλευρές, η οποία απεικονίζει την Παναγία με το Θείο Βρέφος στη μία πλευρά και τον Χριστό στην Πιετά στην άλλη.

Η εκτιμώμενη οικονομική αξία των έργων που εκλάπησαν υπολογίζεται μεταξύ 70 και 80 εκατομμυρίων ευρώ. Για τους ειδικούς, ωστόσο, η καλλιτεχνική και ιστορική τους αξία είναι πολύ μεγαλύτερη και ουσιαστικά ανεκτίμητη.

Το «Πολύπτυχο του Αγίου Γρηγορίου» έχει ιδιαίτερη σημασία και για έναν ακόμη λόγο: θεωρείται το μοναδικό μεγάλο έργο του Αντονέλο ντα Μεσίνα που παρέμενε στη γενέτειρά του.

Στο μικροσκόπιο ο συναγερμός

Ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα που προσπαθούν να απαντήσουν οι ερευνητές είναι τι ακριβώς συνέβη με το σύστημα ασφαλείας.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο συναγερμός που προστάτευε το πολύπτυχο ενεργοποιήθηκε. Ωστόσο, εξετάζεται το ενδεχόμενο μέλος του προσωπικού ασφαλείας να θεώρησε ότι επρόκειτο για λανθασμένο συναγερμό και να τον απενεργοποίησε.

Οι τέσσερις φύλακες που βρίσκονταν σε υπηρεσία εκείνη τη νύχτα μετακινήθηκαν στη συνέχεια σε άλλους πολιτιστικούς χώρους, ενώ ένας από αυτούς βρίσκεται υπό έρευνα για φερόμενες αντιφάσεις ή ψευδείς δηλώσεις προς τις εισαγγελικές αρχές.

Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει προκύψει στοιχείο που να αποδεικνύει ότι ο συγκεκριμένος φύλακας συμμετείχε στην κλοπή.

Οι αρχές επιχειρούν να ανακατασκευάσουν λεπτό προς λεπτό όσα συνέβησαν από τη στιγμή που ενεργοποιήθηκε ο συναγερμός μέχρι την αποχώρηση των δραστών.

Εξετάζεται ακόμη και το ενδεχόμενο «παραγγελίας»

Η ιδιαίτερη αναγνωρισιμότητα των έργων δημιουργεί ένα σημαντικό πρόβλημα για τους κλέφτες. Πρόκειται για δημιουργίες που είναι δύσκολο να πωληθούν μέσω της νόμιμης αγοράς, ενώ ακόμη και η παράνομη διακίνησή τους εγκυμονεί μεγάλους κινδύνους.

Για τον λόγο αυτό, οι ερευνητές εξετάζουν διάφορα σενάρια, μεταξύ των οποίων και το ενδεχόμενο τα έργα να αφαιρέθηκαν κατόπιν παραγγελίας από συλλέκτη.

Παράλληλα, δεν έχει αποκλειστεί το ενδεχόμενο να υπάρχει οργανωμένη εγκληματική ομάδα πίσω από την υπόθεση. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν υπάρχουν στοιχεία που να επιβεβαιώνουν εμπλοκή της μαφίας.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει συγκρίσεις με άλλες μεγάλες κλοπές έργων τέχνης στην Ιταλία, όπως η περίφημη εξαφάνιση της «Γέννησης» του Καραβάτζιο από εκκλησία στο Παλέρμο το 1969, έργο που δεν έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα.

Στις έρευνες συμμετέχουν οι ειδικές μονάδες των Καραμπινιέρων που ασχολούνται με την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς. Οι αρχές εξετάζουν κάθε πιθανό τρόπο διαφυγής των δραστών, ακόμη και το ενδεχόμενο να χρησιμοποίησαν θαλάσσια διαδρομή από την περιοχή των Στενών της Μεσίνα.

Το μουσείο έχει πλέον ανοίξει ξανά τις πόρτες του στο κοινό, όμως οι κενές θέσεις όπου βρίσκονταν τα έργα θυμίζουν την απώλεια.

Το μεγάλο ερώτημα που παραμένει είναι πώς οι δράστες γνώριζαν ποια είσοδο να χρησιμοποιήσουν, πώς κατάφεραν να κινηθούν τόσο γρήγορα μέσα στο μουσείο και, κυρίως, πού βρίσκονται σήμερα τα έργα του Αντονέλο ντα Μεσίνα.

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ