Έκθεση-κόλαφος για το υποβρύχιο Titan: Ανεπαρκείς δοκιμές και προειδοποιήσεις που αγνοήθηκαν
Προηγούμενα περιστατικά που είχαν προκαλέσει ανησυχίες
Σοβαρές ευθύνες στην εταιρεία OceanGate για την τραγωδία του υποβρυχίου Titan καταλογίζει η καναδική έκθεση ασφαλείας, η οποία αποκαλύπτει μια σειρά από κρίσιμες αστοχίες στον σχεδιασμό, τις δοκιμές αλλά και στον τρόπο λήψης αποφάσεων πριν από το μοιραίο ταξίδι προς το ναυάγιο του Τιτανικού.
Σύμφωνα με το Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών του Καναδά (TSB), η εταιρεία επηρεάστηκε από φαινόμενα όπως η «ομαδική σκέψη» και η «προκατάληψη επιβεβαίωσης», με αποτέλεσμα να υποτιμηθούν οι κίνδυνοι ενός υποβρυχίου που δεν είχε δοκιμαστεί επαρκώς για τις ακραίες συνθήκες στις οποίες επρόκειτο να επιχειρήσει.
Το Titan, μήκους 6,7 μέτρων και κατασκευασμένο από ανθρακονήματα, ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2023 την κατάδυσή του στον Ατλαντικό με προορισμό το ναυάγιο του Τιτανικού.
Περίπου δύο ώρες μετά την αναχώρηση, η επικοινωνία με το σκάφος διακόπηκε, προκαλώντας μία από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις έρευνας των τελευταίων ετών από αμερικανικές και καναδικές δυνάμεις.
Λίγες ημέρες αργότερα εντοπίστηκαν τα συντρίμμια του Titan περίπου 640 χιλιόμετρα από τις ακτές της Νέας Γης και οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι το υποβρύχιο υπέστη καταστροφική κατάρρευση, με αποτέλεσμα τον ακαριαίο θάνατο και των πέντε επιβαινόντων.
Στο σκάφος βρίσκονταν ο Βρετανός εξερευνητής Χάμις Χάρντινγκ, ο επιχειρηματίας Σαχζάντα Νταούντ και ο 19χρονος γιος του Σουλεμάν, ο κορυφαίος γνώστης του ναυαγίου του Τιτανικού Πολ-Ανρί Ναργκολέ, καθώς και ο ιδρυτής της OceanGate, Στόκτον Ρας.
Ανεπαρκείς δοκιμές και άγνωστα όρια αντοχής
Η έκθεση αναφέρει πως η OceanGate χρησιμοποίησε μια τεχνολογία που δεν είχε δοκιμαστεί επαρκώς σε επανδρωμένες καταδύσεις τέτοιου βάθους.
Οι επιθεωρητές σημειώνουν ότι η εταιρεία είχε δημιουργήσει μοντέλα μικρότερης κλίμακας του Titan για δοκιμές πίεσης, όμως αυτά παρουσίασαν αστοχίες σε βάθη μικρότερα από εκείνο όπου βρίσκεται το ναυάγιο του Τιτανικού.
Παρά τις τροποποιήσεις στον σχεδιασμό, δεν πραγματοποιήθηκαν οι εκτεταμένες δοκιμές που απαιτούνται για να διαπιστωθεί πόσους κύκλους ακραίας πίεσης μπορούσε να αντέξει το κύτος του υποβρυχίου.
Όπως επισημαίνεται στην έκθεση, τα υλικά που υφίστανται επαναλαμβανόμενη πίεση μπορεί να εμφανίσουν μικρές φθορές, οι οποίες συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου και οδηγούν τελικά σε καταστροφική αστοχία.
Προηγούμενα περιστατικά που είχαν προκαλέσει ανησυχίες
Οι ερευνητές εντόπισαν αρκετές περιπτώσεις κατά τις οποίες το Titan πιθανότατα είχε υποστεί καταπόνηση πριν από την τελευταία αποστολή του.
Μεταξύ αυτών αναφέρονται μια πρόσκρουση με την πλώρη του Τιτανικού το 2022, ένας έντονος ήχος που καταγράφηκε κατά τη διάρκεια άλλης ανάδυσης, αλλά και η παραμονή του υποβρυχίου εκτεθειμένου στις καιρικές συνθήκες για σχεδόν έναν χρόνο.
Παράλληλα, το σύστημα ακουστικής παρακολούθησης που υποτίθεται ότι θα προειδοποιούσε για πιθανή δομική αστοχία δεν είχε δοκιμαστεί επαρκώς και δεν λειτούργησε όπως αναμενόταν όταν σημειώθηκε η καταστροφή.
«Κλειστή» εταιρική κουλτούρα και αγνοημένες προειδοποιήσεις
Πέρα από τα τεχνικά προβλήματα, το πόρισμα κάνει ιδιαίτερη αναφορά στην κουλτούρα της OceanGate.
Οι επιθεωρητές υποστηρίζουν ότι στην εταιρεία υπήρχε κλίμα όπου οι διαφορετικές απόψεις δεν ενθαρρύνονταν, ενώ εργαζόμενοι με τεχνικές γνώσεις αποχώρησαν ή απομακρύνθηκαν αφού εξέφρασαν ανησυχίες για την ασφάλεια του Titan.
Η έκθεση υπογραμμίζει πως η επιβεβαιωτική προκατάληψη επηρέασε την αξιολόγηση των κινδύνων, καθώς η εταιρεία φαίνεται να αναζητούσε περισσότερο στοιχεία που επιβεβαίωναν την ασφάλεια του σχεδιασμού της παρά ενδείξεις που προειδοποιούσαν για πιθανά προβλήματα.
Τον Ιούλιο του 2023 η OceanGate ανακοίνωσε ότι ανέστειλε όλες τις «εξερευνητικές και εμπορικές δραστηριότητές» της.
Προειδοποίηση για το μέλλον
Οι καναδικές αρχές επισημαίνουν επίσης ότι ο κλάδος των επανδρωμένων υποβρυχίων παραμένει ανεπαρκώς ρυθμισμένος, αφήνοντας περιθώρια για επιχειρήσεις χωρίς επαρκείς ελέγχους ασφαλείας.
Ο πρόεδρος του Συμβουλίου Ασφάλειας Μεταφορών του Καναδά, Γιοάν Μαριέ, δήλωσε:
«Ζητάμε εδώ και χρόνια ισχυρότερη ρυθμιστική εποπτεία στον ναυτιλιακό τομέα. Οι ζωές βρίσκονται σε κίνδυνο, όταν τα κενά ασφαλείας παραμένουν χωρίς αντιμετώπιση».
Το πόρισμα για το Titan έρχεται να αναδείξει όχι μόνο τα τεχνικά λάθη που οδήγησαν στην τραγωδία, αλλά και τον κίνδυνο που δημιουργείται όταν η καινοτομία δεν συνοδεύεται από αυστηρούς ελέγχους και πραγματική αξιολόγηση κινδύνων.
